2020 Հուն 17, Ուրբաթ
Հարգելի www.armeniasputnik.am կայքի ղեկավարություն,
Սույնով ներկայացնում ենք «Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոն» ՓԲԸ-ի պարզաբանումը՝ կապված 15.01.2020թ.-ին ժամը 22:10-ին ձեր կայքում տեղադրված «7 տարի երեխայի մահն էր սգում, կոնֆետ տանում գերեզմանին. ապօրինի որդեգրման հերթական դեպքը» խորագրով նյութի հետ (https://armeniasputnik.am/columnists/20200115/21718110/konfetnereinq-tanum-erexayis-gerezmanin-aporini-vordegrumneri-hertajkan-bacahaytumy.html)։
Անձնական տվյալների գաղտնիությունն ապահովելու նպատակով զերծ ենք մնում հոդվածում Ալինա անունով նշված անձի ինքնությունը բացահայտող որևէ տեղեկություններ հայտնելուց։ Քանի որ Ձեր հոդվածում հիշատակվում է Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոնի անունը (ժողովրդի կողմից ընդունված «Մարգարյան» ծննդատունը անվանումով), ապա հոդվածը հրապարակելուց հետո կատարել ենք ներքին ուսումնասիրություն և հայտնաբերել ենք երեխայի ծննդի մեկ դեպք, որը կարող է համապատասխանել հոդվածում նշված երեխայի ծննդի տվյալներին (թեև օրինակ, հոդվածում նշված երեխայի քաշը չի համապատասխանում մեր տվյալներին)։
Եթե ենթադրենք, որ հոդվածում նշված դեպքը համապատասխանում է մեր ուսումնասիրության արդյունքում հայտնաբերված դեպքին, ապա նյութում տեղ գտած տեղեկության կապակցությամբ կարող ենք հայտնել հետևյալը.
Հոդվածում փոխված անունով նշված «Ալինա» ծննդկանը ընդունվել է Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոն (Մարգարյան ծննդատուն) 2012թ. դեկտեմբերին հետևյալ ախտորոշմամբ.
Դեկտեմբերի 23-ին 00:10 ժամին արտահոսել են պտղաջրեր։ Համապատասխան նախավիրահատական պատրաստումից հետո կատարվել է կեսարյան հատում։ Ժամը 01:10-ին ծնվել է արական սեռի 1780գ. քաշով, 41սմ հասակով, մեկ կենդանի անհաս պտուղ՝ ըստ Ապգարի սանդղակի գնահատվել է 6-6բալ:
Երեխային տրվել է ծննդյան վկայական, որտեղ հստակ նշված են երեխայի և կենսաբանական ծնողների անուն, ազգանուն, հայրանունները:
Երեխայի վիճակը ծնվելուց հետո նեոնատոլոգների կողմից գնահատվել է ծանր և նորածինը անմիջապես տեղափոխվել է նորածնային ինտենսիվ թերապիայի բաժանմունք, որտեղ սկսվել է շնչառության օժանդակություն համապատասխան սարքերի միջոցով: Նորածնի վիճակը շարունակել է մնալ ծանր, 2013թ. հունվարի 10-ին ծննդատուն է հրավիրվել սրտաբան, որը ախտորոշել է սրտի բնածին ծանր արատ, որը երեխայի ծանր վիճակով պայմանավորված, ենթակա չէ վիրահատական միջամտության:
Հաշվի առնելով սրտի բնածին արատի տեսակը, որը հաճախ դիտվում է քրոմոսոմային շեղումների ժամանակ, կատարվել է բժշկա-գենետիկական հետազոտություն, որի արդյունքներով հաստատվել է Էդվարդսի համախտանիշը: Հարկ ենք համարում նշել, որ վերը նշված համախտանիշի դեպքում երեխաների կեսը մահանում են կյանքի առաջին շաբաթվա ընթացքում, քչերն են ապրում մինչև մեկ տարեկանը, կյանքի միջին տևողությունը 14-15օր է: Կենդանի մնացածները տառապում են խորը մտավոր հետամնացությամբ:
Երեխայի վիճակը գնալով վատացել է, 2013թ-ի հունվարի 14-ին ժամը 00:10-ին գրանցվել է նորածնի կենսաբանական մահ: Դին ուղարկվել է պաթանատոմիական հերձման, որը հաստատել է նորածնի մոտ սրտի բնածին ծանր արատի առկայությունը:
Մոր մոտ հետվիրահատական շրջանը ընթացել է առանց բարդությունների և հետվիրահատական երրորդ օրը մայրը տեղափոխվել է նորածինների խնամքի երկրորդ էտապի բաժանմունք: Այնտեղ գտնվող բոլոր մայրերի նման «Ալինան» ևս օրվա ընթացքում բազմիցս այցելել է իր նորածնին, ինտենսիվ թերապիայի բաժին, ամենաքիչը երեք ժամը մեկ՝ կերակրման գործընթացին մասնակցելու նպատակով: Ուստի մայրը մշապես ականատես է եղել նորածնի բուժմանը և խնամքին, ինչպես նաև նորածնի վիճակի հարաճուն վատացմանը:
Հաշվի առնելով վերը նշվածը՝ մենք բացառում ենք, որ վերը նշված երեխան ողջ է, տեղափոխվել և վիրահատվել է Բելգիայում, այժմ Երևանում է, անցել է ԴՆԹ թեսթավորում և սպասվում է հանդիպում «կենսաբանական ծնողի՝ Ալինայի» հետ:
«Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոն» ՓԲԸ-ի անձնակազմի կողմից վերը նշված գործողություններ կատարելու ընթացքում որևէ բժշկական սխալ թույլ չի տրվել։ Բոլոր գործողությունները կատարվել են ըստ ընդունված մասնագիտական ստանդարտների։
Կարծում եմ ձեր կողմից հոդվածում նշված տեղեկությունը հանրության կողմից ճիշտ ընկալելու համար օգտակար կլինի տեղեկացնել նաև «Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոն» ՓԲԸ-ի դիրքորոշման մասին։ Ուստի շնորհակալ կլինենք սույն գրության բովանդակությունը ձեր կայքում հրապարակելու համար։
Հարգանքով,
Պրոֆեսոր Գ.Գ. Օկոև
Տնօրեն
Յուրաքանչյուր նման պատմության մեջ կա հավատ, համբերություն և մեծ ճանապարհ, իսկ ամենակարևորը՝ ճիշտ մասնագիտական ուղեկցություն...
Կարդալ ավելին»
1. Արդյո՞ք կարելի է հղիության ընթացքում այցելել ատամնաբույժի: Այո, իհարկե: Հղիության ընթացքում կարելի է և նույնիսկ ցուցված է այցելել ատամնաբույժի: Ատամների խնդիրը չլուծված թողնելը կարող է ավելի ռիսկային լինել, քան բուժումը: 2. Հղիության ո՞ր եռամսյակն է ամենահարմարը և անվտանգը ատամնաբույժի այցելելու համար: Ատամնաբույժի այցելելու ամենաապահով և հարմար ժամանակը 2-րդ եռամսյակն է, երբ արդեն պտղի օրգանները ձևավորված են: 1-ին եռամսյակ` միջամտություններ իրականացվում է միայն ծայրահեղ անհրաժեշտության դեպքում (ցավ, վարակ, թարախակալում ունեցող բորբոքում) : Առաջնահերթությունը տրվում է մորը: 3-րդ եռամսյակ` ավտանգ ժամանակաշրջանն է միաջամտություններ իրականացնելու համար : Կարևորագույն պայմանը, որին հատկապես պետք է ուշադրություն դարձնել հղիի դիրքն է միջամտությունների աթոռին : Ցանկալի է աշխատել նստած, երկար ժամանակով չպառկեցնել: 3. Կարելի՞ է բուժել կամ հեռացնել ատամ հղիության ընթացքում: Այո, հղիության ընթացքում կարելի է հեռացնել, բուժել ատամ, քանի որ երբեմն խնդիրը չլուծված թողնելը կարող է հանգեցնել շատ ավելի վտանգավոր ելքի: 4. Ի՞նչ անզգայացում է իրականացվում ատամնաբուժական միջամտություն կատարելու դեպքում: Օգտագործվում է հղիության ընթացքում անվտանգ համարվող տեղային անզգայացնող միջոցներ : Դեղամիջոցը արագ դուրս է գալիս օրգանիզմից, կարելի է ասել պլացենտայի բարիերը չանցնելով: Ավելի ապահով է ճիշտ ցավազրկումը, քան ցավին դիմանալը: Սթրեսը վտանգ է պտղի համար: 5. Արդյո՞ ք վնասակար է ատամների պլոմբավորման ընթացքում կիրառվող ուլտրամանուշակագույն լամպը: Ատամի պլոմբավորման ժամանակ կիրառվող ուլտրամանուշակագույն լամպի կիրառումն անվնաս է, գործում է տեղային, չի անցնում ամբողջ օրգանիզմով և չի հասնում պտղին: 6. Կարելի՞ է արդյոք հղիության ընթացքում կատարել ատամների ռենտգեն հետազոտություն: Հղիության ընթացքում հրատապ իրավիճակներում թույլատրվում է կատարել ռենտգեն հետազոտություն : Պետք է նշել , որ ժամանակակից սարքավորումները ունեն շատ ցածր ճառագայթում : Ռենտգեն հետազոտություն իրականացնելու ժամանակ հղին պարտադիր հագնում է պաշտպանիչ կապարե գոգնոց : 7. Ի՞նչ միջամտություններ չի կարելի իրականացնել հղիության ընթացքում: Հղիության ընթացքում ցանկալի է խուսափել վիրաբուժական ( իմպլանտացիա, լնդային, ծնոտային վիրահատություններ…), կոսմետիկ (ատամների ձևի, գույնի, դեֆեկտների շտկում, լնդերի էսթետիկ միջամտություններ, զարդերի տեղադրում…) միջամտություններից: 8. Կարելի՞ է արդյոք մաքրել ատամնաքարերը և ատամնափառը: Այո, հղիության ընթացքում կարելի է և պարտադիր է ատամնաքարերի, ատամնափառի մաքրումը, քանի որ դրանք հանդիսանում են վարակի առաջնային օջախ և կարող են հեշտությամբ տարածվել արյան միջոցով, վնասել ինչպես մորը այնպես էլ պտղին: Ատամնաքարերի և ատամնափառի հեռացումը կատարվում է հետևյալ տարբերակներով. ուլտրաձայնային մաքրում, հատուկ մածուկներով փայլեցում (փոլիշ), air-flow մաքրում (տեխնիկան կիրառվում է ատամների և միջատամնային անհասանելի հատվածների մաքրման համար) : Վերը նշված գործընթացները անվնաս են և նպաստում են բերանի խոռոչի հիգիենայի բարելավմանը: 9. Ատամի ցավի դեպքում կարելի՞ է օգտագործել ցավազրկող դեղեր: Այո, կան դեղահաբեր որոնք թուլատրելի են, սակայն ցավազրկողն ընդունելուց առաջ պարտադիր է խորհրդակցել մասնագետի հետ: 10. Ինչո՞ւ է հղիության ընթացքում հաճախ առաջանում լնդերի արյունահոսություն: Հորմոնալ փոփոխությունները որոնք տեղի են ունենում օրգանիզմում հղիության ընթացքում նպաստում են լնդերի արյունահոսության առաջացման: 11. Ինչպե՞ս խնամել ատամնաշարը և բերանի խոռոչը հղիության ընթացքում: Հղիության ընթացքում կնոջ օրգանիզմում տեղի ունեցող փոփոխությունները կարող են ազդել ինչպես ատամների, այնպես էլ լնդերի առողջության վրա, սակայն ճիշտ խնամքը մեզ թույլ կտա խուսափել արյունահոսություններից, տհաճ համի, հոտի զգացումից, հետագա բարդություններից: Ուստի խորհուրդ է տրվում ատամները լվանալ օրական առնվազն երկու անգամ, կատարել խոտաբույսերով պատրաստված թուրմով ողողումներ, սահմանափակել շաքարային սնունդը, նախապատվությունը տալ կալցիումով և վիտամին D-ով հարուստ մթերքներին: Սիրելի հղիներ, ևս մեկ անգամ հիշեցնում ենք, որ յուրաքանչյուր եռամսյակում կարևոր է այցելել ատամնաբույժի, անցնել համապատասխան զննում, խորհրդատվություն բարդացումներից խուսափելու համար: Հիշեք ավելի անվտանգ է ժամանակին խնդրի կանխումը:
Կարդալ ավելին»39 տարեկան կինը, ով շուրջ 4 տարի տառապել է անպտղությամբ, դիմել է մեր կլինիկա։ Կատարվել են......
Կարդալ ավելին»