Ե՞րբ է իրականացվում սրտի կրիտիկական արատների սքրինինգը և ի՞նչ հետազոտություններ է իր մեջ ներառում: Ինչպե՞ս է կատարվում սքրինինգը և քանի անգամ.

Սրտի բնածին կրիտիկական արատների /ՍԲԿԱ/ սքրինինգը պետք է իրականացվի շուրջ 24 – ժամյա հասակում: Դա ոչ ինվազիվ հետազոտություն է, որն իրականացվում է պուլսօքսիմետրի միջոցով, չափվում է SpO 2 աջ ձեռքին (պրեդուկտալ- մինչզարկերակային ծորանը) և ցանկացած ոտքին (պոստդուկտալ- զարկերակային ծորանից ներքև):

Պուլսօքսիմետրիայով որոշվում է սատուրացիան՝ արյան հագեցվածության աստիճանը թթվածնով:

• Թեստը հաջողված է, եթե սատուրացիան 95 % և ավելի է աջ ձեռքին և որևէ ոտքին և դրանց միջև տարբերությունը 3% և պակաս է:
• Թեստը համարվում է ձախողված, եթե սատուրացիան աջ ձեռքին և որևէ ոտքին 89% է և ցածր: Երեխան տեղափոխվում է նորածնային բաժանմունք՝ բուժման նպատակով:
• Սատուրացիան աջ ձեռքին կամ որևէ ոտքին կազմում է 90-94 % կամ առկա է սատուրացիայի 4 % կամ ավելի տարբերություն աջ ձեռքի և որևէ ոտքի միջև:

Անհրաժեշտ է կրկնել պուլսօքսիմետրիան 1 ժամ անց: Կրկնելուց հետո թեստը համարվում է ձախողված, եթե սատուրացիան 94 % կամ ցածր է աջ ձեռքին կամ
որևէ ոտքին կամ տարբերությունը աջ ձեռքի և ոտքի միջև 4 % և ավելի է:

Անհրաժեշտ է կազմակերպել սրտաբանի խորհրդատվություն:

1 ժամ անց թեստը կրկնելուց հետո այն հաջողված է, եթե սատուրացիան 95 % և ավելի է, իսկ պրեդուկտալ և պոստդուկտալ սատուրացիաների տարբերությունը 3 % և ցածր է:

Բուժման և կանխարգելման մոտեցումները.

• Անտենատալ ախտորոշում — պտղի սքրինինգային սոնոգրաֆիա, էխոսրտագրություն (էխոՍԳ)
• Անհրաժեշտ է կատարել նորածնի առաջնային զննում, ընդհանուր վիճակի գնահատում, մաշկային ծածկույթների և լորձաթաղանթների գույնի, շնչառության հաճախականության հսկողություն
• Պուլսացիայի գնահատումը ազդրային և ճառագայթային զարկերակների վրա, իսկ անհամաչափության (ասիմետրիա) դեպքում՝ զարկերակային ճնշման որոշում չորս վերջույթների վրա
• Աուսկուլտատիվ հետազոտություն՝ սրտի զարկերի հաճախականությունը և ռիթմը, աղմուկի առկայություն, սրտի տոների ակցենտը և տրոհումը:
• Գործիքային հետազոտություն արատը դիֆերենցելու և բուժման հետագա տակտիկան որոշելու նպատակով:
• Վիճակի կայունացում
• Պրոստագլանդին E նշանակման ցուցում
• Ռեսպիրատոր օժանդակում
• Հեմոդինամիկայի կայունացում
• Մետաբոլիկ խանգարումների կարգավորում
• Մյուս օրգան համակարգերի կողմից փոփոխությունների կարգավորում
• Մասնագետների խորհրդատվություն, ներառյալ հեռավար խորհրդատվությունները
• Կազմակերպել տեղափոխում մասնագիտացված սրտաբանական կլինիկա
• Դուկտուսկախյալ արատների ժամանակ հեմոդինամիկան կախված է բաց զարկերակային ծորանի գործունեությունից, դրանք կազմում են ՍԲԱ 20 %, որից 50 % դեպքերում պահանջում են անհապաղ վիրաբուժական միջամտություն կյանքի առաջին ժամերի կամ օրերի ընթացքում

Որքանո՞վ են իրականացվող միջոցառումներն արդյունավետ:

Սքրինինգը բարելավել է ՍԲԿԱ վաղաժամ ախտորոշումը աշխարհի տարբեր երկրներում, սակայն միաժամանակ դիտվել են նաև կեղծ բացասական արդյունքներ, որոնց ժամանակ թեստը գնահատվել է բացասական, սակայն էխոՍԳ-ի միջոցով հայտնաբերվել է ՍԲԿԱ: Այն հիմնականում վերաբերում է աորտայի զարգացման արատներին՝ աորտայի կոարկտացիային և աորտայի աղեղի ընդհատմանը: Աորտայի կոարկտացիայի
հայտնաբերումը պուլսօքսիմետրիայի միջոցով չի գերազանցում 25 %:

Սակայն, ընդհանուր առմամբ ՍԲԿԱ վաղ սքրինինգը պուլսօքսիմետրիայի միջոցով շատ կարևոր է և տնտեսապես էֆեկտիվ: Վաղ սքրինինգը ՍԲԿԱ հայտնաբերելու պարագայում թույլ է տալիս ժամանակին կատարել համապատասխան բժշկական միջամտություն և, հետևաբար, իջեցնում է ծանր բարդությունների և մահացու ելքերի առաջացման ռիսկերը: